'Televisiedokter' Hans van Swol (95) overleden
Afgelopen zondag is Hans van Swol overleden. Van Swol was een van de beste tennissers en rugbyers die Nederland gehad heeft en zonder twijfel de meest markante. Na zijn sportcarrière werd hij de eerste televisiedokter van Nederland en trouwde met de wereldberoemde sopraan Gré Brouwenstijn.
Zijn beste jaren heeft hij niet kunnen spelen door de Tweede Wereldoorlog. Toch kwam hij tot dertien nationale tennistitels, waarvan vijf in het herenenkelspel. Acht jaar lang was hij de beste Nederlander op Wimbledon. Vijf keer haalde hij de laatste zestien. In zijn laatste vijf pogingen in Londen trof hij steeds de hooggeplaatste speler.
Met Ivo Rinkel vormde hij een geducht dubbel. In de Davis Cup zijn zij zelfs het op één na beste koppel in de Nederlandse tennisgeschiedenis. Op Wimbledon bereikten Van Swol en Rinkel in 1946 samen de kwartfinales. Dat lukte Van Swol, met zijn baanbrekende aanvallende tennis, ook twee keer aan de zijde van Todd Hughan.
Buiten Europa speelde Hans van Swol nooit, dat was te ver reizen. Ook op Roland Garros kwam hij weinig in actie. Omdat hij naar eigen zeggen 'meer Engels georiënteerd was'.
Tijdens de oorlog nam Hans van Swol joodse onderduikers in huis. Zijn buurman verlinkte hem, een inval van de Duitsers volgde, maar de onderduikers werden ternauwernood niet ontdekt. Na de oorlog was Van Swol in Engeland een van de eerste revalidatieartsen van Nederland. Hij behandelde er verminkte soldaten.
Nationale bekendheid kreeg Hans van Swol als presentator van het VPRO-televisie programma Ziek Zijn Beter Worden. In een tijd dat praten over ziektes als kanker en openlijk spreken over bijvoorbeeld menstruatie taboe was, maakte Hans van Swol vanaf 1956 acht jaar lang baanbrekende voorlichtingsprogramma’s. Hij was de eerste televisiedokter van Nederland en presenteerde ook Spreekuur en Sex in Wording.
Van Swol ontwikkelde in zijn functie als adviseur van de polioclub het apparaat De Vliegende Hollander. Daarmee konden kinderen waarbij nog maar een aantal spieren werkten, toch oefeningen doen. Na zijn introductie van het apparaat in Japan bleef het in de zaal ijzingwekkend stil. Van Swol een aantal jaren geleden lachend: 'Geen van die Japanners bleek Engels te kunnen verstaan, maar dat durfden ze niet te zeggen.'
Van Swol zat vol anekdotes en was multi-getalenteerd. Zo was hij volgens sommige kenners de beste rugbyer die Nederland gehad heeft. Als international, geroemd door de media, denderde hij door de Duitse defensie. Ook had hij talent voor schoonspringen (hij werd Amsterdams kampioen) en honkbal (hij debuteerde met een homerun).
Verder was hij sportcommentator (bij rugby en tennis), auteur van boeken (Dokter kijk eens naar mijn kindje, Ziek zijn beter worden en de medische gezinsencyclopedie), columnist voor verscheidene bladen en hij schreef medische rubrieken (in de Telegraaf en Elsevier).
Hans van Swol (Amsterdam, 22 augustus 1914) was 45 jaar getrouwd met Gré Brouwenstijn, volgens het gezaghebbende Amerikaanse weekblad Time destijds een van de zes beste zangeressen ter wereld. Operaster Gré Brouwenstijn overleed in 1999. Van Swol en Brouwenstijn kunnen gezien worden als het eerste showbizz koppel in Nederland.
Van Swol was met zijn beroemde vrouw, zijn lengte van bijna twee meter, zijn humor en communicatieve vaardigheden een zeer opvallende charismatische verschijning die ook veel voor goede doelen heeft gedaan. Als kinderarts organiseerde hij bijvoorbeeld benefietavonden voor poliopatiënten. Zo leerde hij ook 'Greetje' kennen.
